Keson Kuyu Nedir?
Keson kuyu, zemine dikey olarak açılan, çapı genellikle 80 cm ile 200 cm arasında değişen silindirik kuyulardır. İçi betonarme keson halkalarıyla desteklenerek zeminin göçmesi önlenir. Drenaj sistemlerinde toplanan suyu depolamak, pompajla tahliye etmek ya da doğal yollarla süzmek için kullanılır.
İstanbul'daki yapılarda özellikle yüksek yeraltı su seviyesine sahip bölgelerde (Beylikdüzü, Esenyurt, Büyükçekmece, Küçükçekmece gibi) keson kuyu zorunlu hale gelmektedir.
Keson Kuyu Hangi Durumlarda Gerekir?
- Bodrum kata su basması: Drene edilen suyun toplanacağı bir noktaya ihtiyaç duyulduğunda
- Bahçe veya peyzaj drenajı: Yüzey sularının zemine süzülmesi için emici kuyu olarak
- Asansör kuyusu drenajı: Asansör çukurundaki su birikintisini tahliye etmek için
- Foseptik sistemi: Kanalizasyon bağlantısı olmayan yapılarda atık su kuyusu olarak
- Yangın suyu deposu: Büyük yapılarda itfaiye suyu rezervi olarak
Keson Kuyu Açma Süreci — Adım Adım
Zemin Etüdü ve Yerseçimi
Uzman ekip, zeminin yapısını (kil, kum, balçık, kaya) belirler. Kuyu lokasyonu; bodrum döşemesinden uzak, suyun toplandığı en alçak noktaya göre seçilir. İstinat duvarı ve bina temeline minimum 1 metre mesafe bırakılır.
Kazı ve Halka Yerleştirme
İlk 1–2 metre elle kazılır, ardından betonarme keson halkalar (genellikle 100 cm çap, 50 cm yükseklik) birer birer zemine oturtulur. Ağırlığıyla batan halkalar, zemin sertleştikçe yerinden oynamaz. Kazı her 50 cm'de bir halka yerleştirme ile devam eder.
Derinliğe Ulaşma ve Dibi Hazırlama
Hedef derinliğe ulaşıldığında kuyu dibi; drenaj amaçlıysa kırma taş/çakıl ile, depolama amaçlıysa beton ile kapatılır. Drenaj emici kuyularında dip bırakılarak suyun zemine süzmesi sağlanır.
Bağlantı ve Pompa Kurulumu
Drenaj boruları kuyu iç duvarına bağlanır. Drenaj suları gravitasyonel akışla veya pompa sistemiyle kuyuya taşınır. Otomatik dalgıç pompa kuyu içine yerleştirilir; su belirli seviyeye ulaştığında devreye girer.
Kapak Montajı ve Garanti
Kuyu üzeri paslanmaz çelik veya yüklü trafik alanlarında beton kapaklarla kapatılır. Tüm bağlantılar kontrol edilir, debi testi yapılır. Jeomimarlık'ta her keson kuyu kurulumu 30 yıl yazılı garanti kapsamındadır.
Keson Kuyu Maliyetini Etkileyen Faktörler
| Faktör | Etkisi |
|---|---|
| Kuyu derinliği | Her metre derinlik maliyet artışı getirir; kaya zemin kazısı özellikle pahalıdır |
| Kuyu çapı | Standart 100 cm / büyük çaplı 150–200 cm; büyük çap daha fazla halka ve işçilik demektir |
| Zemin yapısı | Kum/kil zemin kolay kazılır; kaya/taş zemin kırma ekipmanı gerektirir |
| Pompa sistemi | Manuel tahliye yok; otomatik dalgıç pompa + kontrol panosu ek maliyet |
| Erişilebilirlik | Bodrum kat, dar geçit, ekipman erişimi kısıtlıysa işçilik artar |
Ne Zaman Profesyonel Yardım Almalısınız?
Keson kuyu açma, derinlik arttıkça ciddi mühendislik riski taşıyan bir iştir. Zemin göçmesi, yer altı gazı birikmesi veya su baskısıyla karşılaşılabilir. Bu nedenle:
- 3 metreden derin tüm kuyular mutlaka uzman tarafından açılmalıdır
- Zemin etüdü yapılmadan lokasyon belirlenmemelidir
- Betonarme halkalar standart ölçülerde ve sertifikalı olmalıdır
- Pompa seçimi, beklenen su debisine göre hesaplanmalıdır
Keson kuyu için yerinde inceleme alın
İstanbul, Tekirdağ, Kocaeli'de 2 saat içinde sahada